Cinsel İlişki Sırasında Vajinada Yanma ve Acı Neden Olur?
Cinsel ilişki sırasında vajinada yanma, batma, acı veya tahriş hissi birçok kadının yaşayabildiği ancak çoğu zaman konuşmakta zorlandığı bir problemdir. Ağrı bazen vajina girişinde hissedilirken bazen daha derinde, alt karın veya pelvis bölgesinde ortaya çıkabilir.
Tekrarlayan ağrılı cinsel ilişki “normal” kabul edilmemelidir. Vajinal kuruluk, enfeksiyonlar, hormonal değişiklikler, pelvik taban kaslarının aşırı gerginliği, vajinismus, endometriozis veya doğum sonrası değişiklikler gibi birçok farklı neden söz konusu olabilir.
Özellikle muayenelerde belirgin bir enfeksiyon veya jinekolojik problem bulunmadığı halde ağrı devam ediyorsa pelvik taban kaslarının değerlendirilmesi önemli olabilir.
Cinsel ilişki sırasında vajinada yanma neden olur?
Vajinal yanmanın nedeni kişiden kişiye değişebilir. Yanmanın vajina girişinde mi, vajinanın içinde mi, yalnızca penetrasyon sırasında mı yoksa ilişkiden sonra da mı devam ettiği nedeni anlamada önemlidir.
En sık karşılaşılan nedenlerden bazıları şunlardır:
- Vajinal kuruluk ve yetersiz kayganlaşma
- Vajinal veya vulvar enfeksiyonlar
- Pelvik taban kaslarının aşırı gergin olması
- Vajinismus
- Vulvodini veya vestibulodini
- Doğum sonrası hormonal ve dokusal değişiklikler
- Epizyotomi veya perine yırtığı sonrası skar dokusu
- Menopoz dönemindeki hormonal değişiklikler
- Endometriozis
- Pelvik bölgedeki bazı jinekolojik problemler
- Vajinal bölgede tahriş oluşturan ürünlerin kullanılması
Bu nedenle yalnızca ağrının varlığına bakarak nedenini belirlemek mümkün değildir.
Pelvik taban kasları cinsel ilişki sırasında neden ağrıya yol açabilir?
Pelvik taban kasları vajina, üretra ve anüs çevresinde bulunan kaslardan oluşur. Bu kasların yalnızca güçlü olması değil, gerektiğinde gevşeyebilmesi de önemlidir.
Penetrasyon sırasında vajina çevresindeki pelvik taban kaslarının uygun şekilde gevşemesi gerekir. Kaslar sürekli gerginse veya penetrasyon sırasında istemsiz olarak daha fazla kasılıyorsa vajina girişinde yanma, batma, sıkışma veya “duvara çarpıyormuş” hissi oluşabilir.
Bazı kadınlarda bu durum cinsel ilişkiden sonra da devam eden yanma veya pelvik ağrıya neden olabilir.
Bu nedenle ağrılı cinsel ilişkide çözüm her zaman Kegel egzersizi yapmak değildir. Zaten aşırı aktif ve gergin olan kaslara sürekli kasılma egzersizi yaptırmak bazı kişilerde şikâyetleri artırabilir.
Vajina girişinde yanma ve acı neden olur?
Ağrının özellikle penis, parmak veya dilatör vajina girişine temas ettiğinde başlaması farklı nedenlerle ilişkili olabilir.
Vajinal kuruluk, vestibulodini, pelvik taban kaslarının aşırı gerginliği, vajinismus, hassaslaşmış dokular veya doğum sonrası skar dokuları bu bölgede ağrı oluşturabilir.
Bazı kişiler bunu “kesiliyor gibi”, “yanıyor”, “yırtılacak gibi” veya “girişte bir engel varmış gibi” tarif eder.
Özellikle tampon kullanmak, jinekolojik muayene veya vajinal penetrasyon da benzer şekilde ağrılıysa pelvik taban değerlendirmesi faydalı olabilir.
Cinsel ilişkiden sonra vajinada yanma neden olur?
Yanma yalnızca ilişki sırasında değil, sonrasında da ortaya çıkabilir. Sürtünmeye bağlı tahriş ve vajinal kuruluk bunun basit nedenlerinden olabilir.
Ancak tekrarlayan yanma; enfeksiyonlar, vulvar hassasiyet, pelvik taban kaslarının uzun süre kasılı kalması veya dokuların hassaslaşmasıyla da ilişkili olabilir.
Özellikle yanmaya akıntı, kötü koku, kaşıntı, idrar yaparken yanma, kanama veya yara eşlik ediyorsa öncelikle tıbbi değerlendirme gerekir.
Vajinal kuruluk cinsel ilişkide ağrı yapar mı?
Evet. Vajinal dokular yeterince kaygan olmadığında penetrasyon sırasında sürtünme artar. Bunun sonucunda yanma, tahriş ve acı oluşabilir.
Kuruluk yalnızca menopozda görülmez. Emzirme dönemi, hormonal değişiklikler, bazı ilaçlar, yeterli uyarılmanın oluşmaması ve çeşitli jinekolojik durumlar da vajinal kayganlığı etkileyebilir.
Tekrarlayan kuruluk varsa yalnızca kayganlaştırıcı kullanmak yerine kuruluğun nedeninin araştırılması önemlidir.
Vajinismus ile ağrılı cinsel ilişki aynı şey mi?
Hayır. Her ağrılı cinsel ilişki vajinismus değildir.
Vajinismusta penetrasyon girişimiyle birlikte pelvik taban kaslarında istemsiz kasılma, penetrasyona karşı korku veya kaçınma ve girişin zorlaşması görülebilir. Ancak bir kişi penetrasyonu gerçekleştirebildiği halde ilişki sırasında ciddi ağrı yaşayabilir.
Bu nedenle “ilişkiye girebiliyorum, o halde vajinismus olamaz” veya “ilişki ağrılıysa kesin vajinismustur” şeklindeki yaklaşımlar doğru değildir.
Doğumdan sonra cinsel ilişki neden acıyabilir?
Doğum sonrası dönemde ağrılı cinsel ilişki oldukça sık karşılaşılan şikâyetlerden biridir.
Özellikle vajinal doğum sonrasında epizyotomi, perine yırtığı ve skar dokusu, bölgedeki dokuların hareketliliğini ve hassasiyetini değiştirebilir. Emzirme dönemindeki hormonal değişiklikler de vajinal kuruluğa katkıda bulunabilir.
Ayrıca pelvik taban kasları doğum sonrasında her zaman “zayıf” değildir. Bazı kadınlarda kaslar aşırı gergin ve hassas olabilir. Bu nedenle doğum sonrası ağrılı ilişkide doğrudan Kegel egzersizlerine başlamak yerine kişinin pelvik taban fonksiyonunun değerlendirilmesi daha uygundur.
Cinsel ilişki sırasında derinlerde ağrı neden olur?
Ağrı vajina girişinde değil de penetrasyonun ilerleyen aşamalarında, alt karında veya pelvisin derininde hissediliyorsa farklı nedenler düşünülür.
Endometriozis, bazı yumurtalık problemleri, pelvik inflamatuar hastalıklar ve diğer jinekolojik durumların yanı sıra pelvik taban kaslarının bazı derin katmanlarındaki hassasiyet de derin ilişkide ağrıya katkıda bulunabilir.
Bu nedenle derin ağrı yaşayan kişilerde jinekolojik değerlendirme özellikle önemlidir.
Ağrılı cinsel ilişkide pelvik taban fizyoterapisi nasıl uygulanır?
Pelvik taban fizyoterapisinde amaç yalnızca kasları güçlendirmek değildir. Öncelikle ağrının özellikleri, mesane ve bağırsak alışkanlıkları, doğum veya ameliyat öyküsü ve pelvik taban fonksiyonu değerlendirilir.
Kişinin ihtiyacına göre tedavide;
pelvik taban farkındalığı ve gevşeme çalışmaları, diyafram solunumu, manuel terapi yaklaşımları, kasların koordinasyonunun yeniden öğretilmesi, biofeedback, skar dokusu çalışmaları ve gerektiğinde kademeli penetrasyon/dilatör eğitimi kullanılabilir.
Tedavi herkeste aynı şekilde uygulanmaz. Örneğin pelvik taban kasları aşırı gergin olan bir kişide öncelik güçlendirme değil, kasların gevşeme ve uzama kapasitesini yeniden kazandırmaktır.
Cinsel ilişki sırasında ağrı varsa ne zaman doktora başvurulmalı?
Ağrı tekrarlıyorsa veya giderek artıyorsa nedeninin araştırılması gerekir. Özellikle kanama, kötü kokulu veya olağandışı akıntı, yara, ateş, belirgin kaşıntı, idrar yaparken yanma veya ani başlayan şiddetli pelvik ağrı varsa tıbbi değerlendirme geciktirilmemelidir.
Jinekolojik değerlendirmede ağrıyı açıklayan belirgin bir neden bulunmadığı halde penetrasyon sırasında yanma, sıkışma veya ağrı devam ediyorsa pelvik taban fizyoterapisi açısından değerlendirme düşünülebilir.
Sık Sorulan Sorular
Cinsel ilişki sırasında vajinada yanma normal mi?
Ara sıra kuruluk veya sürtünmeye bağlı geçici hassasiyet oluşabilir. Ancak her ilişkide ortaya çıkan veya tekrarlayan yanma normal kabul edilmemeli ve nedeni araştırılmalıdır.
İlişkiye girerken vajina girişinde acı neden olur?
Vajinal kuruluk, pelvik taban kaslarının aşırı gerginliği, vajinismus, vestibulodini, enfeksiyonlar veya skar dokuları gibi farklı nedenlerden kaynaklanabilir.
Cinsel ilişkiden sonra yanma ne kadar sürer?
Sürtünmeye bağlı hafif tahriş kısa sürede azalabilir. Ancak yanma saatlerce devam ediyor, sık tekrarlıyor veya başka belirtiler eşlik ediyorsa değerlendirilmesi gerekir.
Pelvik taban kaslarının gergin olduğunu nasıl anlarım?
Penetrasyon sırasında sıkışma veya yanma, tampon kullanmakta güçlük, jinekolojik muayenede ağrı, pelvik bölgede sürekli kasılma hissi ve bazı mesane veya bağırsak problemleri eşlik edebilir. Ancak kasların gerçekten aşırı aktif olup olmadığı değerlendirmeyle anlaşılır.
Ağrılı cinsel ilişkide Kegel yapılır mı?
Her zaman değil. Pelvik taban kasları zaten aşırı gerginse güçlendirme egzersizleri uygun olmayabilir. Öncelikle kasların kuvveti kadar gevşeme, koordinasyon ve hassasiyetinin de değerlendirilmesi gerekir.
Dilatör ağrılı cinsel ilişkide kullanılabilir mi?
Bazı kişilerde uygun değerlendirme sonrasında kullanılabilir. Ancak dilatörün amacı ağrıya rağmen vajinayı zorlamak değildir. Kademeli ve kontrollü şekilde kullanılması önemlidir.
Uzm. Fzt. Tuğçe Atalay
Pelvik Taban Fizyoterapisi
İstanbul