Kabızlık; sert dışkılama, tuvalette uzun süre ıkınma, karında şişkinlik ve bağırsakların tam boşalmadığı hissiyle kendini gösterebilir. Beslenme düzeni, yeterli su tüketimi ve hareket kabızlık tedavisinin temelini oluştururken, bağırsak masajı (karın masajı) da bazı kişilerde bağırsak hareketlerini destekleyen yardımcı yöntemlerden biridir.

Peki bağırsak masajı nasıl yapılır? Her gün uygulanabilir mi? Kimler yapmamalıdır?

Bu yazıda bağırsak masajının doğru uygulama tekniğini ve dikkat edilmesi gereken noktaları adım adım anlatıyoruz.

Kısa Cevap

Bağırsak masajı, kalın bağırsağın doğal ilerleme yönünü takip edecek şekilde karın bölgesine uygulanan hafif basınçlı bir masajdır. Özellikle fonksiyonel kabızlığı olan bazı kişilerde bağırsak hareketlerini destekleyebilir, gaz şikâyetlerini azaltabilir ve dışkılamayı kolaylaştırabilir. Ancak tek başına tedavi değildir ve uzun süren kabızlık mutlaka değerlendirilmelidir.

Bağırsak masajı nedir?

Bağırsak masajı, diğer adıyla karın masajı, kalın bağırsağın anatomik seyrine uygun olarak karın üzerine uygulanan nazik manuel hareketlerden oluşur.

Amaç;

• Bağırsak hareketlerini desteklemek,
• Gazın ilerlemesini kolaylaştırmak,
• Karın bölgesindeki gerginliği azaltmak,
• Dışkının bağırsak boyunca ilerlemesine yardımcı olmaktır.

Doğru teknikle uygulandığında, özellikle fonksiyonel kabızlığı olan bazı bireylerde destekleyici bir yöntem olarak kullanılabilir.

Kabızlık için bağırsak masajı nasıl yapılır?

Masaja başlamadan önce;

• Ellerinizi ısıtın.
• Rahat bir zeminde sırtüstü uzanın.
• Dizlerinizi hafifçe bükün.
• Karın kaslarınızı mümkün olduğunca gevşetin.

Masaj sırasında amaç kuvvet uygulamak değil, bağırsakların doğal yönünü takip etmektir.

1. Sağ alt karından başlayın

Masaja sağ kasık kemiğinin hemen üzerinden başlayın.

Parmak uçlarınızla veya avuç içinizle küçük dairesel hareketler yaparak hafif basınç uygulayın.

Bu bölge kalın bağırsağın başlangıç kısmına karşılık gelir.

2. Sağ taraftan yukarı doğru ilerleyin

Sağ karın bölgesinden kaburgalara doğru yavaşça ilerleyin.

Basıncı artırmadan, tek yönde ve yavaş hareketlerle devam edin.

3. Karnın üst kısmında sağdan sola geçin

Kaburgaların hemen altından karnın üst kısmını takip ederek sağdan sola doğru ilerleyin.

Bu aşamada hareket yatay olmalıdır.

4. Sol taraftan aşağı doğru inin

Son olarak sol karın bölgesinden aşağı doğru ilerleyerek sol kasığa ulaşın.

Masaj böylece kalın bağırsağın doğal ilerleme yönünü tamamlamış olur.

Bağırsak masajı ne kadar sürmeli?

Çoğu kişi için;

• Yaklaşık 5–10 dakika
• Hafif basınçla
• Günde 1 kez

uygulamak yeterlidir.

Masaj sırasında çok fazla ağrı hissediyorsanız uygulamayı sonlandırmalısınız.

Bağırsak masajı ne zaman yapılmalı?

Belirli bir saat zorunlu değildir. Ancak birçok kişi için şu zamanlar daha uygundur:

• Sabah uyandıktan sonra
• Kahvaltıdan yaklaşık 20–30 dakika sonra
• Tuvalete gitmeden önce
• Günün aynı saatlerinde düzenli olarak

Düzenli uygulama, tek seferlik uygulamalara göre daha etkilidir.

Bağırsak masajı gerçekten işe yarıyor mu?

Bilimsel çalışmalar, karın masajının özellikle fonksiyonel kabızlığı olan bazı bireylerde;

• Dışkılama sıklığını artırabileceğini,
• Dışkılamayı kolaylaştırabileceğini,
• Gaz ve şişkinlik hissini azaltabileceğini,
• Yaşam kalitesini iyileştirebileceğini göstermektedir.

Ancak kabızlığın nedeni kişiden kişiye değiştiği için herkes aynı faydayı görmeyebilir.

Kimler bağırsak masajı yapmamalıdır?

Aşağıdaki durumlarda bağırsak masajı uygulanmamalı ve öncelikle doktora başvurulmalıdır:

• Şiddetli karın ağrısı
• Nedeni bilinmeyen karın şişliği
• Ateş
• Kusma
• Bağırsak tıkanıklığı şüphesi
• Yeni geçirilmiş karın ameliyatı
• Dışkıda kan görülmesi
• Aktif karın içi enfeksiyonu

Bağırsak masajı kabızlığı tamamen geçirir mi?

Hayır.

Kabızlık çoğu zaman tek bir nedene bağlı değildir.

Yetersiz sıvı tüketimi, düşük lif alımı, hareketsizlik, bazı ilaçlar, pelvik taban kaslarının doğru çalışmaması ve bağırsak hareketlerindeki yavaşlama gibi birçok faktör birlikte rol oynayabilir.

Bu nedenle bağırsak masajı yalnızca destekleyici bir uygulamadır.

Pelvik taban kasları da kabızlığa neden olabilir

Bazı kişilerde sorun bağırsakların yavaş çalışması değil, dışkılama sırasında pelvik taban kaslarının gevşeyememesidir.

Bu durumda kişi güçlü şekilde ıkınsa bile dışkıyı çıkarmakta zorlanabilir.

Pelvik taban fizyoterapisinde;

• Doğru tuvalet pozisyonu,
• Diyafram nefesi,
• Pelvik taban kaslarının koordinasyonu,
• Biofeedback uygulamaları,
• Karın masajı,
• Tuvalet alışkanlıkları

kişiye özel olarak planlanabilir.

Sık Sorulan Sorular

Bağırsak masajı her gün yapılabilir mi?

Uygun sağlık durumuna sahip kişilerde hafif basınçla her gün uygulanabilir.

Bağırsak masajı gaz çıkarmaya yardımcı olur mu?

Bazı kişilerde gazın ilerlemesini kolaylaştırabilir ve şişkinlik hissini azaltabilir.

Kabızlık için karın masajı çocuklarda uygulanabilir mi?

Bazı çocuklarda destekleyici olarak kullanılabilir. Ancak uzun süren kabızlık veya dışkı kaçırma gibi durumlarda mutlaka çocuk doktoru ve gerektiğinde pelvik taban fizyoterapisti tarafından değerlendirilmelidir.

Hamilelikte bağırsak masajı yapılabilir mi?

Hamilelikte uygulanacak manuel teknikler kişiye özel değerlendirilmelidir. Bu nedenle doktorunuza veya sizi takip eden sağlık profesyoneline danışmadan uygulanmamalıdır.

Sonuç

Bağırsak masajı, diğer adıyla karın masajı, fonksiyonel kabızlığı olan bazı kişilerde bağırsak hareketlerini destekleyebilen güvenli ve kolay uygulanabilir bir yöntemdir. Ancak tek başına tedavi değildir. Kabızlık uzun süredir devam ediyorsa, şiddetli karın ağrısı, dışkıda kan, istemsiz dışkı kaçırma veya sık tekrarlayan şikâyetler varsa altta yatan nedenin araştırılması gerekir.

Doğru teknikle uygulanan bağırsak masajı; yeterli su tüketimi, liften zengin beslenme, düzenli fiziksel aktivite ve gerektiğinde pelvik taban fizyoterapisi ile birlikte değerlendirildiğinde kabızlık yönetimine katkı sağlayabilir.

Uzm. Fzt. Tuğçe Atalay

Pelvik Taban Fizyoterapisi

İstanbul